Een indexfonds is een manier om te beleggen die steeds populairder wordt, en dat is niet zonder reden. In plaats van zelf aandelen uitkiezen, beleg je in één keer in een hele groep bedrijven. Dat klinkt misschien ingewikkeld, maar het is juist bedoeld om beleggen eenvoudiger te maken. Steeds meer mensen ontdekken dat dit een toegankelijke manier is om hun geld te laten groeien, zonder dat ze dagelijks de aandelenmarkt hoeven te volgen.
Wat een indexfonds precies doet met jouw geld
Een beursindex is een lijst van bedrijven die samen een bepaalde markt vertegenwoordigen. De AEX bevat bijvoorbeeld de 25 grootste Nederlandse beursfondsen. De S&P 500 volgt de 500 grootste Amerikaanse bedrijven. Een indexfonds koopt aandelen van al die bedrijven in dezelfde verhouding als de index. Als Apple vijf procent van de S&P 500 uitmaakt, dan gaat er ook vijf procent van jouw inleg naar Apple. Het fonds volgt de index automatisch, zonder dat een beheerder elke dag beslissingen neemt. Dat automatische karakter maakt dit type beleggen goedkoper dan actief beheerde fondsen, waarbij een team van analisten voortdurend op zoek gaat naar de beste aandelen.
De voordelen van breed gespreid beleggen
Spreiding is een van de grootste voordelen van beleggen via een trackers of indexfonds. Wie zijn geld stopt in één enkel bedrijf, loopt een groot risico. Gaat dat bedrijf slecht, dan daalt de waarde van de hele belegging. Bij een breed gespreid fonds heb je aandelen in tientallen of honderden bedrijven tegelijk. Als één bedrijf het slecht doet, heeft dat veel minder invloed op het geheel. Bovenop die spreiding komen de lage kosten. Actief beheerde fondsen rekenen vaak meer dan één procent per jaar aan beheerkosten. Bij passief beheerde indexfondsen liggen die kosten soms onder de 0,2 procent. Op de lange termijn maakt dat verschil een groot deel van je rendement uit.
Risico’s die je niet moet vergeten
Wie belegt, loopt altijd risico op verlies. Dat geldt ook voor passief beleggen via een indexfonds. Als de hele markt daalt, daalt jouw belegging mee. Dat gebeurde bijvoorbeeld tijdens de financiële crisis van 2008 en tijdens de coronacrash in 2020. Beide keren herstelden de markten zich wel, maar dat herstel kostte tijd. Beleggen is daarom alleen geschikt als je het geld voor een langere periode kunt missen, liefst vijf jaar of meer. Daarnaast is er nog een verschil in soort indexfonds dat je kunt kiezen. Een accumulating fonds herbelegt de dividenden automatisch, terwijl een distributing fonds het dividend uitkeert aan de belegger. Welke variant beter past, hangt af van je eigen situatie en je belastingpositie.
Hoe je begint met indexbeleggen
Beginnen met beleggen in indexfondsen gaat via een broker of een bank. Je opent een beleggingsrekening, kiest een fonds en bepaalt hoeveel je wilt inleggen. Veel mensen kiezen ervoor om elke maand een vast bedrag in te leggen, wat ook wel periodiek inleggen wordt genoemd. Op die manier beleg je soms op een moment dat de koers hoog staat, maar soms ook als de koers laag staat. Gemiddeld betaal je dan een redelijke prijs. Bekende indexen om in te beleggen zijn de MSCI World, de S&P 500 en de AEX. Fondsen die deze indexen volgen zijn te vinden bij banken zoals de Rabobank, maar ook bij onafhankelijke brokers. Let bij het kiezen goed op de jaarlijkse kosten, ook wel de Total Expense Ratio of TER genoemd, want die hebben op de lange termijn een grote invloed op je eindresultaat.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een indexfonds en een ETF?
Een indexfonds en een ETF volgen allebei een index, maar ze werken technisch gezien anders. Een ETF wordt tijdens de beursdag verhandeld, net als een gewoon aandeel. Een indexfonds wordt meestal eenmaal per dag verhandeld, buiten de beurs om. Voor de meeste particuliere beleggers maakt dit verschil in de praktijk weinig uit.
Hoeveel geld heb je nodig om te beginnen?
Je hebt geen groot startbedrag nodig om te beginnen met beleggen in een indexfonds. Bij veel brokers kun je al starten met een inleg van tien of twintig euro per maand. Sommige platforms bieden zelfs de mogelijkheid om te beleggen in fracties van een fonds, zodat je niet het volledige aankoopbedrag in één keer nodig hebt.
Is beleggen via een indexfonds veilig?
Beleggen via een indexfonds is niet risicovrij. De waarde van je belegging kan dalen als de markt daalt. Wel biedt de brede spreiding meer bescherming dan beleggen in losse aandelen. Hoe langer je belegt, hoe kleiner de kans dat je uiteindelijk met verlies eindigt, al geeft het verleden nooit garanties voor de toekomst.
Betaal je belasting over de winst uit een indexfonds?
In Nederland betaal je geen belasting over de winst zelf, maar over het vermogen dat je hebt belegd. Dit valt onder box 3 van de inkomstenbelasting. De belastingdienst rekent met een fictief rendement over je totale vermogen, ongeacht of je dat jaar winst of verlies hebt gemaakt. Het is verstandig om je belastingpositie goed in kaart te brengen voordat je begint.